Okrzei

Ulica Stefana Okrzei na Starej Pradze w dzielnicy Praga Północ w Warszawie biegnie od ulicy Targowej do Wybrzeża Szczecińskiego.

Dawna droga narolna biegnąca od Wisły i przechodząca w trakt ul. Ząbkowskiej. W XVI wieku, kiedy grunty należące do osady Targowe Wielkie podzielono pomiędzy Pragę i Kamion ulica wraz ze swoim przedłużeniem - ul. Ząbkowską - stała się ich granicą.

Przed 1775 zyskała na znaczeniu, ponieważ prowadziła na Most Ponińskiego oraz późniejsze mosty łyżwowe. Dzięki temu ulica szybko zyskała murowaną zabudowę, a także jako jedna z pierwszych na Pradze posiadała bruk. Stąd pochodzi jej pierwsza nazwa - Brukowana.

Ze względu na budowę fortyfikacji podczas wojen napoleońskich zniszczono dużą część Pragi i w związku z tym również zabudowań na ulicy Brukowanej. Ulicę odbudowano i mimo poprowadzenia mostów łyżwowych na sąsiednią ulicę Brukową (obecnie ks. Kłopotowskiego) wciąż powstawały tutaj zakłady przemysłowe i usługowe, a także liczne kamienice związane z okoliczną społecznością żydowską. Mniej więcej w połowie XIX wieku doszło do zmiany nazw ulic i Brukowaną zmieniono na Brukową (po ulicy sąsiedniej, nazywanej po zmianie Szeroką).

Przedwojenną Brukową charakteryzowały dwie dziedziny: handel opałem i ślusarstwo. Dobrze zarabiający pracownicy fabryki wyrobów metalowych "Wulkan" otwierali tu własne, małe zakłady rzemieślnicze, a dogodna komunikacja w postaci kolejki wąskotorowej sprzyjała handlowi opałem.

Na placu po wschodniej części ulicy znajdował się plac rzeźni miejskiej, na co wskazuje nazwa jednej z bocznych ulic - Krowia. Na rogu z Brukową stał postawiony w 1899 roku gmach szlachtuzu (nie przetrwał do dzisiaj).

W latach 1944-46 ulica stanowiła dojazd do mostu wysoko wodnego.

Około 1948 roku jej patronem stał Stefan Okrzeja - działacz niepodległościowy, członek PPS stracony na stokach Cytadeli.

Na początku lat 50-tych XX wieku na ulicy Jagiellońskiej róg Okrzei stanął m.in. Powszechny Dom Towarowy oraz nieco wcześniej Kino Praha.

Dnia 17 stycznia 1985 roku u zbiegu Okrzei i Wybrzeża Szczecińskiego odsłonięto Pomnik Kościuszkowców.

W 1999 roku pod nr 1a u zbiegu z ulicą Panieńską oddano do użytku 15 kondygnacyjny biurowiec "Dominanta Praska".

W latach 1999-2001 pod nr 23 spółka Juvenes zbudowała budynek apartementowo-usługowo w którego projekt włączyła zabudowę dawnego młyna parowego M. Rubinsteina.

W dniach 16-18 listopada 2012 roku na ścianie kamienicy pod nr 5 powstał mural "Powstanie Warszawskie 1944".


WI/DW/WB/TJ

Ciekawostki

  • Na ulicy Okrzei pod numer 26 skupił swoje zainteresowania Henryk Stifelman jeden z wybitnych architektów początku XX w. To według jego projektu wybudowano kamienicę, zwaną potocznie "pod sowami" lub "pod nietoperzami" z racji ozdób na elewacji. Na samym narożniku - w kształcie baszty - zachował się do dziś półokrągły wykusz.
    W tej samej kamienicy jak wspominał varsavianista Jerzy Kasprzycki, przed ostatnią wojną na parterze domu znajdowała się restauracja "U Abra-ma", należąca do Abrahama Kronenberga. Właściciel ten, nękany przez nacjonalistycznych bojówkarzy, którzy z upodobaniem niszczyli szyld restauracji, ostatecznie miał zmienić własne imię i nazwę lokalu na "U Adolfa", a podobno zbiegło się to z przejęciem władzy w Niemczech przez Hitlera.
  • W 1997 roku próbowano nieskutecznie zmienić patrona ulicy na kardynała Aleksandra Kakowskiego.
  • Na ulicy Okrzei nr 2 miało swoją pierwszą siedzibę Towarzystwo Przyjaciół Pragi. Pierwszym prezesem 11 maja 1915 roku został Antoni Krzyczkowski.
  • Na rogu ulicy Okrzei i Wrzesińskiej znajdował się cmentarz i drewniany kościół św. Stanisława na Skaryszewie.

Więcej na ten temat


Obiekty


Firmy i Instytucje


Galeria









Wasze komentarze

2014-08-04 19:47 Zakapior napisał:
Haha, Okrzei to była Brukowa, a Kłopotowskiego (wcześniej Wójcika) to była Szeroka ...

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Twoja-Praga.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii







wstecz