Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków wpisał do rejestru dwa wyjątkowe obiekty Grochowa: willę przy ul. Lubieszowskiej 2/4 oraz kamienicę przy ul. Żółkiewskiego 27. To budynki o dużej wartości historycznej, rodzinnej i kulturowej, związane z rodem Damięckich oraz Kubiaków - postaciami ważnymi dla polskiej kultury, teatru i literatury.
Inwestorem obu nieruchomości był Stefan Damięcki, ojciec Dobiesława – aktora i reżysera, dziadek aktorów Damiana i Macieja oraz pradziadek Matyldy i Mateusza. Willa przy Lubieszowskiej, utrzymana w klasycyzującej stylistyce, powstała w drugiej połowie lat 20. XX wieku i prawdopodobnie była domem rodzinnym Damięckich.
Z kolei kamienica przy Żółkiewskiego 27, wzniesiona w 1928 roku, zapisała się w historii jako miejsce dorastania synów Cecylii – córki Stefana Damięckiego. Byli nimi Tadeusz Kubiak, poeta i satyryk, oraz Zygmunt Kubiak, wybitny znawca antyku i autor słynnej „Mitologii Greków i Rzymian”. To właśnie tutaj, w kamienicy z charakterystyczną figurą Matki Bożej, kształtowały się ich wrażliwość i twórcze zainteresowania.
W kamienicy przy Żółkiewskiego 27 przetrwały oryginalne elementy wyposażenia: drewniane schody, drzwi, piece kaflowe, a nawet wanna, która może być jedną z najstarszych na Grochowie. Po wojnie obie nieruchomości zostały znacjonalizowane na mocy dekretu Bieruta, co wpłynęło na ich późniejsze losy i stan techniczny.
Dziś oba budynki wymagają pilnych działań. W przypadku kamienicy urząd zapowiada generalny remont, natomiast dla wysiedlonej willi przy Lubieszowskiej 2/4 nie ma jeszcze konkretnych planów. Wpis do rejestru zabytków daje jednak nadzieję na ich ochronę i przyszłe odnowienie.
8 kwietnia o godz. 20:00 w Klubokawiarni Kicia Kocia odbędzie się prelekcja Jerzego S. Tarłowskiego – muzeologa i kulturoznawcy ze stowarzyszenia Kolonia Praussa. Opowie on o historii, architekturze i znaczeniu dwóch „najnowszych” grochowskich zabytków, a także o ich miejscu w lokalnej pamięci i tożsamości.
To spotkanie będzie okazją, by poznać bliżej dzieje rodziny Damięckich i Kubiaków oraz zrozumieć, dlaczego te niepozorne budynki są ważną częścią dziedzictwa Grochowa.
