Kamienica z charakterystyczną wieżyczką przy Ząbkowskiej 2 trafiła do rejestru zabytków

18.08.2026 | Autor: Tomasz Jarosz, źródło: MWKZ
Jedna z najbardziej charakterystycznych kamienic ulicy Ząbkowskiej – ta ze spiczastym hełmem na narożnym wykuszu - została oficjalnie wpisana do rejestru zabytków. Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków objął ochroną budynek frontowy wraz z dwiema oficynami oraz całym terenem posesji.






Od jurydyki Skaryszew po modernistyczną Pragę

Historia działki sięga początku XIX wieku, kiedy na terenie dawnej jurydyki Skaryszew stał murowany dom mieszkalny zaprojektowany przez Henryka Marconiego. Przełom nastąpił w 1913 roku, gdy nieruchomość kupił Lejzor Szejn, przedsiębiorca związany z warszawskimi firmami cukierniczymi „Lilia” i „Nelma”.

Rok później, w 1914 roku, powstała okazała kamienica frontowa z dwiema oficynami. Datę zakończenia budowy do dziś można odczytać na attyce elewacji.

Przedwojenne życie kamienicy

Przed wojną działały tu gabinety dentystyczne i lekarskie, biuro prawnicze oraz skład wędlin. Wśród lokatorów znajdował się m.in. Zdzisław Singer, dyrektor zakładu przemysłowego „Felzytyn i Trocal”. W 1939 roku planowano nadbudowę budynku o kolejną kondygnację – plany przerwał wybuch wojny.

Architektura: wczesny modernizm z praskim charakterem

Kamienica reprezentuje stylistykę wczesnomodernistyczną, typową dla zabudowy Targowej i Ząbkowskiej. Jej najbardziej rozpoznawalnym elementem jest ścięty narożnik z trzykondygnacyjnym, zaokrąglonym wykuszem zwieńczonym hełmem z iglicą.

Elewacje zdobią pseudoryzality z attykami, geometryczne balustrady balkonów oraz starannie opracowany przejazd bramny z konsolami w motywie liścia akantu. Wewnątrz zachował się czytelny układ funkcjonalny, sztukateria roślinna, parkiety w jodełkę i oryginalna stolarka drzwiowa.

Remont z początku XXI wieku

W latach 2001–2002 architekci z pracowni Henryka Łaguny i Dariusza Hyca przywrócili kamienicy dawny wygląd. Odtworzono dekorację usuniętą w czasach PRL, przeprowadzono konserwację wieży wraz z wymianą iglicy na nową (oryginalna trafiła do Muzeum Historycznego Warszawy), a balustrady balkonów zrekonstruowano na podstawie jednego jedynego zachowanego fragmentu z podwórza. Prace objęły także częściowy remont wnętrz i instalacji.

Problemy, które wciąż czekają na rozwiązanie

Był nie był jednak remont generalny. Budynek do dziś nie posiada centralnego ogrzewania, a w ostatnich latach pojawiły się nowe pęknięcia, wskazujące na potrzebę dalszych działań modernizacyjnych.

Bar Ząbkowska – praski klasyk na rogu

Na parterze, w narożnym lokalu, mieści się wejście do Baru Ząbkowska – jednego z najstarszych praskich „mleczniaków”. Od połowy lat 50. można tu zjeść smacznie i tanio, a lokal pozostaje ważnym elementem codziennego życia ulicy.

Kto zawnioskował o wpis?

Wniosek o wpis do rejestru zabytków złożyło Towarzystwo Przyjaciół Pragi, od lat zaangażowane w ochronę historycznej zabudowy dzielnicy.

Więcej na ten temat


Obiekty

Dodaj komentarz

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Twoja-Praga.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii

Polub nasz fanpage i bądź na bieżąco

Polecamy

Bezpłatne ogłoszenia