Podsumowanie: Trudności ze skupieniem u nastolatka często wynikają ze stresu, przeciążenia bodźcami albo poczucia braku sensu w zadaniu. Stres i natłok myśli pochłaniają część zasobów poznawczych potrzebnych do utrzymania skupienia. Zainteresowanie tematem ułatwia uczenie się i zapamiętywanie nowych informacji. Dodatkowo w okresie dojrzewania kora przedczołowa, odpowiedzialna za skupienie i hamowanie impulsów, wciąż dojrzewa. Żelazo4 oraz witaminy B65,6 i B125 wspierają prawidłowe funkcje poznawcze i pracę układu nerwowego.
Z tego artykułu dowiesz się, że:
problem ze skupieniem ma różne przyczyny: nudę, zbyt trudne zadanie lub przeciążenie bodźcami,
stres i natłok myśli angażują zasoby uwagi potrzebne do koncentracji,
łatwiej utrzymać uwagę, gdy nastolatek widzi sens i cel tego, co robi,
kora przedczołowa odpowiedzialna m.in. za utrzymanie uwagi dojrzewa aż do wczesnej dorosłości,
suplement na koncentrację może wspierać prawidłowe funkcje poznawcze nastolatka.
Za problemami ze skupieniem u nastolatka często kryje się stres, znudzenie albo przeciążenie. Sprawdź, co dzieje się z uwagą nastolatka od środka i jak realnie mu pomóc.
Za „nie mogę się skupić" mogą stać zupełnie różne przyczyny, a każda wymaga innej reakcji.
Najczęstsze z nich to:
nuda — zadanie jest zbyt proste lub monotonne, dlatego trudniej utrzymać na nim uwagę,
zbyt trudne zadanie — nastolatek nie wie, jak zacząć, więc je odkłada,
przeciążenie — po dniu pełnym bodźców uwaga jest już wyczerpana i trudno ją ponownie aktywować.
Zamiast traktować każdy z tych stanów jako brak chęci, warto najpierw rozpoznać, który z nich blokuje skupienie. Inaczej pomaga się przy nudzie, a inaczej przy zadaniu, które nastolatka przerasta.
Stres może utrudniać koncentrację, ponieważ część zasobów uwagi jest angażowana przez niepokój i zamartwianie się.1. Gdy w głowie pojawia się niepokój przed sprawdzianem czy napięta sytuacja z rówieśnikami, część uwagi bez przerwy zajmuje się tymi myślami, nawet jeśli nastolatek próbuje się uczyć.
Umysł zajęty emocjami ma po prostu mniej zasobów na zadanie. Dlatego dziecko potrafi „patrzeć w książkę" przez godzinę i nic nie zapamiętać — jego uwaga jest gdzie indziej. W takich okresach pomaga nazwanie tego, co się czuje, krótkie techniki oddechowe przed nauką oraz rozłożenie pracy na mniejsze części, które nie przytłaczają.
Dlaczego sens zadania pomaga utrzymać uwagę?
Łatwiej utrzymać koncentrację, gdy nastolatek widzi sens tego, co robi. Mózg naturalnie łatwiej utrzymuje uwagę na treściach, które uznaje za ważne lub ciekawe2.
Dlatego pomaga pokazanie, po co jest dane zadanie — do czego się przyda, z czym się łączy, jak wiąże się z tym, co nastolatka interesuje. Nawet mało porywający materiał może być łatwiejszy do opanowania, gdy dziecko połączy go z własnym celem: zdanym egzaminem, wymarzoną szkołą czy pasją. Wewnętrzna motywacja sprzyja większemu zaangażowaniu w naukę.
Nastolatkowi trudniej się skupić po części dlatego, że jego mózg wciąż dojrzewa. Kora przedczołowa, odpowiedzialna za planowanie, utrzymanie uwagi i hamowanie impulsów, rozwija się aż do wczesnej dorosłości3.
Dlatego nastolatek łatwiej ulega pokusie natychmiastowej nagrody — zajrzenia w telefon czy przejścia do przyjemniejszego zajęcia — niż dorosły. Nie jest to kwestia złej woli, lecz etapu rozwoju. Świadomość tego zmienia podejście: zamiast oczekiwać dorosłej samokontroli, warto wspierać nastolatka strukturą i realnymi, osiągalnymi celami, które odciążają dojrzewający mózg.
Tak, odpowiednio dobrany suplement diety może być elementem wsparcia w okresach wytężonej nauki i wzmożonego wysiłku psychicznego. Warto wypróbować np. UmmU KoncentRacja 12+. Zawiera m.in. żelazo4 oraz witaminy B6 i B125,6. Warto pamiętać, że tabletki na pamięć i koncentrację dla młodzieży nie są zamiennikiem zbilansowanej diety. Przed rozpoczęciem suplementacji warto skonsultować się z lekarzem.
1 Michael W. Eysenck, Nazanin Derakshan, Rita Santos, Manuel G. Calvo, „Anxiety and Cognitive Performance: Attentional Control Theory", Emotion 2007;7(2):336–353. https://tu-dresden.de/mn/psychologie/ifap/allgpsy/ressourcen/dateien/lehre/pruefungsliteratur_KN_2013/Eysenck-2007.pdf?lang=en
2 Matthias J. Gruber, Bernard D. Gelman, Charan Ranganath, „States of Curiosity Modulate Hippocampus-Dependent Learning via the Dopaminergic Circuit", Neuron 2014;84(2):486–496.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4252494/
3 B. J. Casey, Sarah Getz, Adriana Galvan, „The Adolescent Brain", Developmental Review 2008;28(1):62–77. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2475802/
4 Żelazo pomaga w utrzymaniu prawidłowych funkcji poznawczych.
5 Witamina B6 i witamina B12 pomagają w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego.
6 Witamina B6 pomaga w utrzymaniu prawidłowych funkcji psychologicznych.