Zaburzenia osobowości to problem, który wielu rodziców początkowo postrzega jako „trudny okres dojrzewania”. Warto jednak zachować czujność – za takimi objawami mogą kryć się poważne zaburzenia emocjonalne, wymagające specjalistycznego wsparcia. Jak przebiega leczenie? To złożony proces, odbywający się na wielu płaszczyznach, który ma na celu zapewnienie młodemu człowiekowi pomoc w prawidłowym rozwoju i kształtowaniu dojrzałej osobowości. Takie kompleksowe wsparcie oferuje m.in. ośrodek Gedeon Medica, specjalizujący się w terapii dzieci i młodzieży od 11. roku życia oraz dorosłych.
Zaburzenia osobowości to trwałe wzorce zachowań, emocji i sposobu myślenia, które utrudniają dziecku codzienne funkcjonowanie. Kształtują się stopniowo, często w wyniku splotu czynników biologicznych, psychologicznych i środowiskowych. U młodych osób mogą pojawić się w okresie dojrzewania, a dokładnie w momencie rozwoju ich własnej tożsamości. Przyczyną tego problemu mogą być trudne doświadczenia z dzieciństwa, brak stabilnych relacji z opiekunami, przemoc emocjonalna, odrzucenie, a także choroby psychiczne w rodzinie. Nie bez znaczenia pozostają też czynniki genetyczne oraz temperament dziecka.
Nie każde trudne zachowanie dziecka jest sygnałem poważnego zaburzenia, niemniej niektóre objawy powinny zwrócić uwagę rodziców i nauczycieli. Należą do nich m.in.: niestabilność emocjonalna, impulsywność, trudność w utrzymaniu relacji, silne wahania nastroju, niska samoocena, poczucie pustki, a czasem skłonność do zachowań autodestrukcyjnych.Jak przejawiają się symptomy konkretnych zaburzeń osobowości w codziennych życiu? Oto dwa przykłady, które pozwolą Ci nie tylko rozpoznać problem, ale również dostrzec, że nie zawsze jest on wynikiem złej woli czy po prostu indywidualnego charakteru dziecka.
1. Zaburzenie osobowości borderline (osobowość chwiejna emocjonalnie)
Osoba z osobowością borderline często doświadcza bardzo silnych emocji, które zmieniają się z minuty na minutę. Może idealizować kogoś, a chwilę później odrzucać tę osobę w obawie przed zranieniem. Taka niestabilność emocjonalna prowadzi do konfliktów w relacjach, poczucia pustki i lęku przed odrzuceniem. Młodzież z borderline często reaguje impulsywnie – samookalecza się, ucieka z domu lub sięga po używki, próbując w ten sposób poradzić sobie z napięciem.
2. Osobowość obsesyjno-kompulsyjna (anankastyczna)
W tym przypadku dominującą cechą jest perfekcjonizm i silna potrzeba kontroli, którym często towarzyszą natrętne, niechciane myśli. Dziecko lub nastolatek z takim typem osobowości może przejawiać skłonność do nadmiernego porządkowania, planowania i kontrolowania sytuacji, a jednocześnie doświadczać uporczywych, absurdalnych myśli – na przykład o tym, że zacznie krzyczeć lub zachowa się niestosownie w miejscu publicznym. Choć nigdy do tego nie dochodzi, same te myśli budzą u niego silny lęk.
Warto pamiętać, że wczesna diagnoza ma w tym przypadku ogromne znaczenie, ponieważ nieleczone zaburzenia osobowości mogą prowadzić do depresji, zaburzeń lękowych i trudności w nauce, a w dorosłym życiu – do utrwalonych problemów w relacjach, pracy i funkcjonowaniu społecznym.
Choć zaburzenia osobowości nie znikną z dnia na dzień, właściwa terapia pozwala młodym osobom zrozumieć siebie, nauczyć się radzić z emocjami i poprawić jakość życia. Kluczowe jest podejście holistyczne – obejmujące zarówno psychoterapię, jak i pracę z emocjami.
Tak to wygląda w ośrodku Gedeon Medica w Konstancinie-Jeziornie pod Warszawą, gdzie w terapii wykorzystuje się m.in. takie metody jak psychoterapia indywidualna i grupowa, artterapia, muzykoterapia, choreoterapia, psychoedukacja, psychorysunek oraz trening społecznego poznania. Istotnym elementem jest nauka regulacji emocji, która pozwala zredukować napięcie i zapobiec zachowaniom autodestrukcyjnym.
Gedeon Medica prowadzi oddzielne pobyty terapeutyczne dla młodzieży i dorosłych, zapewniając bezpieczne, spokojne warunki i wsparcie specjalistów z ponad 20-letnim doświadczeniem. To miejsce, w którym młodzi pacjenci odzyskują poczucie równowagi, a rodzice zyskują pewność, że ich dziecko jest w dobrych rękach.