Fabryka "Perun"

Fabryka Zakłady "Perun" mieszczą się przy ulicy Grochowskiej 301/305 na Kamionku w dzielnicy Praga Południe w Warszawie.

Historia firmy rozpoczęła się w 1909 roku kiedy to dr Alfred Szner działając z pełnomocnictwa francuskiej spółki "L’air Liquide" założył fabrykę tlenu przy ulicy Leszno 138. Zmechanizowane przedsiębiorstwo (posiadało lokomobilę i prądnicę) produkowało azot, tlen, oraz palniki do metali i generatory acetylenowe. W cztery lata później spółka połączyła się z założoną 17 grudnia 1900 roku petersburską firmą "Perun". Od tego momentu powstałe z fuzji przedsiębiorstwo funkcjonowało pod nazwą "Perun" Towarzystwo Akcyjne Fabryk Tlenu i Aparatów. W 1913 roku zakład przeniesiono z ulicy Leszno 138 przeniesiono na ulicę Grochowską 52 (obecnie 301/305), gdzie funkcjonuje on do dzisiaj. Po rewolucji w Rosji firma działała tylko na terenie Polski i była pierwszą naszym kraju fabryką produkującą sprzęt spawalniczy: elektrody do spawania łukowego, transformatory spawalnicze, spawalnice wirujące. Swoje oddziały miała w Łodzi i Zawierciu.

Wraz z przeprowadzką podjęto się rozbudowy zakładu o duży warsztat spawalniczy. Na terenie posesji przy Grochowskiej zbudowano dwa budynki produkcyjne i dwa magazyny.

Na czas I wojny światowej fabryka przerwała produkcję, by ją ponownie podjąć po zakończeniu działań wojennych, jako Francuskie Towarzystwo Akcyjne "PERUN". Lata międzywojenne to szybki rozwój "PERUNA”. Wybudowano nowe budynki i rozpoczęto w nich produkcję sprzętu spawalniczego. Energiczna działalność owocowała przyłączeniem w końcu lat 20-stych Fabryki Gazów w Trzebini oraz zakładów w Poznaniu, Bydgoszczy, Lwowie, Dąbrówce Małej, Knurowie i Wełnowcu.

W 1924 roku uruchomiono produkcję elektrod, a później urządzeń do spawania w łuku elektrycznym. W 1930 roku fabryka przeszła w posiadanie polskiej Spółki Akcyjnej "Perun". W tym samym roku uruchomiono fabrykę tlenu w Skarżysku Kamiennej oraz wytwórnię acetylenu w Bydgoszczy. W tym okresie „PERUN” dysponował dziewięcioma fabrykami, ośmioma biura sprzedaży i czternastoma składami tworząc własną sieć produkcyjną i dystrybucyjną na terenie całego kraju. W fabrykach powstawały warsztaty naprawcze metodami spawalniczymi oraz warsztaty spawalniczo-instruktażowe ze zwróceniem szczególnej uwagi na szkolenie spawaczy.

O szybkim rozwoju firmy przed 1939 rokiem świadczy wzrost zatrudnionych robotników: w 1922 roku liczba ta wynosiła 36, a w 1939 roku już 200.

Działania wojenne na szczęście znacząco nie dotknęły fabryki. Co prawda Niemcy wywieźli w 1944 r. całe wyposażenie zakładu, ale szczęśliwie ocalały zabudowania. Dzięki temu produkcję można było uruchomić niedługo po zakończeniu wojny.

W 1913 roku na Grochowskiej 52 (obecnie 301/305 po pojawiła się francuska Spółka Akcyjna "Perun", która powstała w wyniku wykupienia przez francuskie Towarzystwo Akcyjne L’Air Liquide założonej w 1910 roku w Petersburgu Spółki Akcyjnej "Perun".

Czas II wojny światowej charakteryzował się ograniczeniem produkcji i działalności. Pomimo tego odbywały się szkolenia spawaczy, kadry instruktorskiej, wydano podręcznik p.t. "Wyroby PERUNA”. Załoga starała się przetrwać czas okupacji, a największa uwaga była skupiona na przeciwdziałanie zniszczeniu zakładu przez okupanta.

W 1946 roku Zakład otrzymał nazwę „Warszawska Fabryka Gazów Technicznych i Sprzętu Spawalniczego”. Ponownie ruszyła produkcja reduktorów, palników, wytwornic acetylenowych, elektrod i proszków do spawania. Zapotrzebowanie na sprzęt spawalniczy systematycznie wzrastało. W oparciu o myśl techniczną „PERUNA” w 1955 roku uruchomiono produkcję niektórych zespołów i części palników we Wronkach k. Poznania. Dziś jest to samodzielny zakład „POMET-2”, który daje na rynek bogatą ofertę sprzętu spawalniczego m.in. palniki i reduktory, wyposażenie do spawania elektrycznego.

W 1956 Roku „PERUN” skończył budowę nowej wytwórni gazów technicznych, która została wydzielona jako samodzielna jednostka gospodarcza, natomiast sam jako zakład przekształcił się i został przemianowany na WARSZAWSKĄ FABRYKĘ SPRZĘTU SPAWALNICZEGO „PERUN”. Od tego czasu zajął się produkcją podstawowego sprzętu spawalniczego i armatury do gazów technicznych.

W 1957 roku WFSS „PERUN” przyjmuje specjalistyczny program rozwoju produkcji uwzględniający szybko narastające potrzeby podstawowych gałęzi gospodarki narodowej jak: przemysł maszynowy, hutniczy, górniczy, budownictwo i rolnictwo. Dla realizacji tego programu zostało rozbudowane biuro konstrukcyjne oraz biuro technologiczne. Szybki rozwój spawalnictwa jako nauki wymagał bieżącego wprowadzania zmian do produkowanych wyrobów lub opracowywania nowych uwzględniających najnowsze osiągnięcia konstrukcyjne i technologiczne. Dlatego też w latach 1964-1970 Fabryka nawiązała programową współpracę z Instytutem Spawalnictwa w Gliwicach. Powstały opracowania przecinarek automatycznych sterowanych magnetycznie i fotoelektrycznie. W tym okresie produkcja wytwornic acetylenowych zostaje przeniesiona do „CESPY” w Cieszynie.

Lata 1970-1980 to dalszy rozwój własnych opracowań konstrukcyjnych i technologicznych. Reduktory i palniki przechodzą gruntowną modernizację. Dalsza rozbudowa Biura Konstrukcyjnego z Pracowniami: Mechaniczną i Elektroniczną oraz Prototypowni pozwoliła na opracowanie własnych konstrukcji przecinarek automatycznych małogabarytowych. W wyniku współpracy z Instytutem Spawalnictwa powstały przecinarki wielkogabarytowe ze sterowaniem numerycznym CNC.

Ostatnie lata to proces prywatyzacji, który zostaje zakończony w maju 2003 r. Perun pozostaje polskim producentem sprzętu spawalniczego. W 2005 r. uzyskuje certyfikat jakości ISO 9001:2000.

Po prywatyzacji firma pozostała w rękach polskiego kapitału, utrzymując profil produkcji. W 2010 roku firma obchodziła stulecie istnienia.

Dziś nadal czynny zakład jest jednym z najlepiej zachowanych i jednocześnie najstarszych przykładów architektury przemysłowej przy ul. Grochowskiej. Mimo licznych przekształceń oraz po 1989 roku wynajmowaniu przestrzeni prywatnym podmiotem nadal widoczny jest historyczny detal architektoniczny.


Perun.pl/TJ/MK





Ciekawostki

  • Jeszcze przed wojną z inicjatywy „PERUNA” wprowadzono spawalnictwo jako przedmiot w szkołach zawodowych, a w 1929 roku w Szkole Technicznej Wawelberga.
  • W latach 1929-1930 zakład wykonał pierwszą spawaną konstrukcję budowlaną w Polsce - budynek PKO w Warszawie.
  • Świadectwem tego było przyznanie „PERUNOWI” w 1936 roku złotego medalu za całokształt produkcji na wystawie Przemysłu Metalowego i Elektrotechnicznego.

Więcej na ten temat

Wasze komentarze


Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Twoja-Praga.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii






wstecz